Als cijfers kloppen, maar je hart nog niet. Ontdek de kracht van merkopstellingen: vertragen om via intuïtie en LEGO® de juiste koers te bepalen.

Je kent het wel als ondernemer. Je staat voor een cruciale strategische koerswijziging of een ingrijpende positionering. Je hebt de Excelsheets laten vullen, de marktanalyse ligt er en de cijfers zeggen: doen. En toch... het voelt niet goed.

Als ondernemer heb je geleerd om hard te rennen. Je bent een hulpvaardige professional in hart en nieren, een echte doener. Als het stormt, zet je een tandje bij. Maar wat als harder rennen je alleen maar verder wegvoert van de oplossing? Wat als de data en de ratio simpelweg de taal niet spreken van de vraag die jij werkelijk stelt?

Waarom 95% van je zakelijke beslissingen voortkomen uit het onderbewuste

In de wereld van marketing en merkstrategie vertrouwen we vaak op data, analyses en rationele overwegingen. Maar wat als het werkelijke goud zich in het onderbewuste bevindt? Onderzoek van Gerald Zaltman, een professor aan de Harvard Business School, stelde vast dat tot 95% van onze beslissingen voortkomt uit onbewuste processen. Hoog tijd dus om je merkstrategie vanuit een nieuwe hoek te benaderen: vanuit gevoel.

Maar een merk is meer dan een verzameling feiten. Het gaat over verbinding, vertrouwen en de ambitie iets te willen bereiken. Een rationele beslissing kan 'technisch' gezien correct zijn, maar volledig voorbijgaan aan de minstens zo belangrijke emotionele dimensie. Dat is waar 'voelen' het verschil maakt.

Als zorgzame ondernemer wil je het beste voor je klanten en je team. Maar als jij intern twijfelt, voelt je omgeving die frictie ook. Een merkbeslissing die rationeel klopt maar energetisch wringt, zorgt voor onduidelijkheid in je hele bedrijf. Pas als jij het helder hebt, ontstaat er rust voor iedereen die van jou afhankelijk is.

Voorbij de marketingdata: Vanuit je intuïtie bouwen aan een authentiek merk

Je onderbewuste is een rijke bron van intuïtie, ervaringen en patronen die je bewuste geest vaak ontgaan. Door methodes toe te passen zoals merkopstellingen, het werken met LEGO, beelden of praktische oefeningen, kun je deze dieperliggende inzichten aanboren, voelbaar maken. Dit geeft een completer beeld van wat je merk tot een samenhangend systeem vormt. Je zult begrijpen dat dit leidt tot meer authentieke en impactvolle merkbeslissingen.

Begrijp me niet verkeerd: ik ben niet anti-data. Je hebt beide nodig, ratio én intuïtie. Maar ik wil de strateeg zijn die je laat kijken vanuit een ander perspectief, vanuit je gevoel, omdat ook dat moet kloppen. In gevoel en energie zit vaak onontdekte waarheid die je in een spreadsheet nevernooit gaat vinden.

Wat is een merkopstelling en hoe helpt het bij een naamswijziging of nieuwe positionering?

Als merkeigenaar is het cruciaal om niet alleen te denken, maar ook te voelen wat je beslissingen doen. Een naamswijziging, nieuwe slogan of positionering hebben directe emotionele impact. Door middel van merkopstellingen krijg je toegang tot deze diepere lagen, wat tot verrassende inzichten kan leiden en je merk versterkt.

Een merkopstelling vindt zijn oorsprong in de welbekende familie-opstellingen. Het uitgangspunt is dat je een bedrijf, een merk of een vraagstuk kunt zien als een 'systeem'. Dat systeem heeft allerlei onderdelen:

• jij als oprichter/eigenaar
• het product
• de klant
• de ambitie
• de slogan/belofte
• de marketingafdeling
• de salesafdeling
• etc.

Ze hebben allemaal een plek ten opzichte van elkaar. Soms raakt die ordening verstoord, waardoor de energie niet meer stroomt en je als ondernemer of merkeigenaar vastloopt. Door 4 of 5 van die elementen tegelijk op te stellen, ga je meer zien en beter voelen waar het goed is, waar het beter kan of wat anders moet.

Er zijn verschillende manieren om dit zichtbaar te maken:

De fysieke merkopstelling: Ervaren met representanten

Met mensen (representanten) in een ruimte die de verschillende elementen vertegenwoordigen, zonder dat ze weten wat ze representeren. Het gaat puur om voelen en ervaren.

De vloeranker-opstelling: Zelf in de schoenen van je klant staan

Waarbij we met matjes of vellen papier op de grond posities markeren en jijzelf op die plekken gaat staan om te ervaren wat daar gebeurt.

De tafelopstelling met LEGO®: Je merkvisie tastbaar maken

Een compacte vorm waarbij we de dynamiek verkleinen tot de schaal van een tafel. Hierbij gebruik ik vaak LEGO® om de elementen vorm te geven.

De online merkopstelling: Helderheid krijgen op afstand

Ook op afstand werkt dit krachtig. Ik zet dan aan mijn kant LEGO in of ik vraag jou om aan jouw kant objecten, figuren of poppetjes te gebruiken die symbool staan voor jouw merk.

Door de elementen letterlijk 'op te stellen', stap je uit je hoofd en in het veld van informatie dat er altijd al was, maar waar je de dagelijkse storm vaak aan voorbij rent en daardoor niet meer zag.

Stilstaan om vooruit te gaan: Een veilige blik in de onderstroom van je bedrijf

Stel je voor dat je de elementen van je keuze, zoals jijzelf, je merk, je klant, je kantbelofte, je bedrijfspartners of je nieuwe product fysiek in de ruimte plaatst. Zonder te beredeneren, zonder te analyseren. We kijken simpelweg naar de dynamiek van het systeem en de relatie onderling. Hoe verhoudt het merk zich tot die nieuwe koers? Is er verbinding of is er afstand? Is er aantrekking of vluchtgedrag? 

Het klinkt misschien zweverig als je dit voor het eerst leest, maar de ervaring is vaak opvallend nuchter. Soms pijnlijk, meestal verrassend leuk en altijd verhelderend. Een merkopstelling maakt zichtbaar wat er onder de oppervlakte speelt. En wees niet bang voor wat er naar boven komt. Het doel is niet om oude wonden open te rijten, maar om de weg vrij te maken zodat de energie weer kan stromen. Het haalt de ruis van de dagelijkse storm weg en brengt je terug naar de kern. Het is een vorm van stilstaan om vooruit te gaan.

Voor de ondernemer die gewend is om altijd 'aan' te staan, voelt stilstaan als falen, als vertragend. Maar in de rust van deze luwte gebeurt het wezenlijke werk. Als je durft te stoppen met rennen en toestaat dat je voelt of een samenwerking, positionering of ander keuze ook emotioneel klopt, bespaar je jezelf jaren aan verloren energie of trekken aan een dood paard.

Voor alle duidelijkheid: een merkopstelling is geen glazen bol die voorspelt hoe het allemaal zal zijn voor je. Het is een spiegel van naar jezelf en je merk kijken. Of alsof je vanaf een uitkijktoren het geheel overziet. Het geeft je ook geen garantie op succes, maar wel de zekerheid dat de keuze die je maakt, klopt vanuit je hart en ziel. En dat geeft de rust die geen enkele cijferrapportage je kan bieden.

Van abstract gevoel naar concreet actieplan: Waarom jouw merkopstelling een verslag krijgt

Een opstelling voor je merk is enorm inzichtrijk, ik zei het al. Je hebt in principe voldoende aan die inzichten op het moment van opstellen en ervaren. En het is veel: veel informatie, veel 'data' die iets met je gevoel deed. Een verslag achteraf is handig, zodat je kunt teruglezen wat er gebeurde, maar ook om te ontdekken wat je in het moment zelf niet of niet volledig zag. Ik vind het dan ook belangrijk om van jouw opstelling zo'n verslag te maken en te bespreken.

In de wereld van (familie)opstellingen is men vaak huiverig voor verslaglegging. Het zou 'het proces in het hoofd trekken', maar voor zakelijke contexten zoals merkopstellingen is verslaglegging het juist een krachtige manier om de abstracte inzichten te verankeren in concrete actie.

Strategie als Therapie™: Wanneer je hoofd en je hart weer op één lijn liggen

Soms zit je vast. Je verstand zegt A, je gevoel zegt B en de twijfel verlamt je. Je stelt de beslissing uit omdat 'nog niet alles duidelijk is'. Maar de waarheid is: je hoofd gaat die 100% duidelijkheid niet vinden. Op zo'n moment zet ik een merkopstelling in. Niet als losse 'truc' die ik ter plekke uit de hoge hoed haal, ik weef ze in wanneer het nodig is tijdens mijn merkstrategie-trajecten, met een goede voorbereiding vooraf. Een merkopstelling is geen losstaand event, maar een project van voorgesprek, opstelling, nabespreking, verslaglegging en implementatie. Strategie gaat dus niet over een dik PDF-rapport 'dat ligt te sterven op de server', maar over het moment waarop je jezelf weer herkent in je bedrijf. Met je hoofd en je hart. Niet voor niets noem ik mijn werkwijze Strategie als Therapie™.

Als je ook merkt dat je vastloopt in twijfel, dat de grafieken je niet meer kunnen overtuigen en dat je alleen nog maar harder bent gaan rennen om het gevoel van 'niet kloppen' te overstemmen: stop dan even. Durf te voelen wat er werkelijk speelt. Want je gevoel heeft vaker gelijk dan je denkt. En dat is de meest zuivere vorm van strategie die er is.

Herken je dat gevoel dat de cijfers kloppen, maar je hart nog niet? Stop met zoeken naar nóg meer bewijs in de cijfers.Misschien is het tijd om de koers niet te doorrekenen, maar te doorvoelen. Zodat er eindelijk de duidelijkheid ontstaat waar je naar verlangt.